Yeni nesil sorular, bilgiyi doğrudan sormak yerine günlük hayattan bir durum, bir deney ya da bir tablo üzerinden öğrencinin akıl yürütmesini ölçer. LGS’de Matematik ve Fen Bilimleri sorularının önemli bir kısmı bu yapıdadır; Türkçe’de de grafik ve tablo yorumlama soruları giderek artmaktadır.
Klasik soru ile yeni nesil soru arasındaki fark
Klasik: “3x + 5 = 20 ise x kaçtır?”
Yeni nesil: “Bir kırtasiye, defterlerin tanesini 3 TL’ye satıyor ve her alışverişe 5 TL’lik poşet ücreti ekliyor. Elif 20 TL ödediğine göre kaç defter almıştır?”
Matematiksel olarak aynı soru; ama ikincisinde öğrencinin metni okuyup denklemi kendisinin kurması gerekir. Zorluk işlemde değil, modellemededir.
5 adımlı çözüm stratejisi
- Önce soru kökünü okuyun. Ne istendiğini bilerek metne dönmek, gereksiz ayrıntılarda kaybolmayı önler.
- Verileri işaretleyin. Sayıları, birimleri ve koşulları (“en az”, “her biri”, “ikişer”) altını çizerek belirleyin.
- Gereksiz bilgiyi ayıklayın. Yeni nesil sorularda bazı bilgiler yalnızca hikâyeyi tamamlamak içindir.
- Problemi yeniden kurun. Durumu bir şekil, tablo ya da denklemle kendi dilinizde ifade edin.
- Sonucu kontrol edin. Bulduğunuz cevabı metindeki duruma yerleştirip mantıklı olup olmadığına bakın.
Grafik ve tablo sorularında dikkat
- Eksenlerin neyi gösterdiğini ve birimleri mutlaka okuyun.
- Grafikteki her değeri hesaplamaya çalışmayın; sorunun istediği karşılaştırmaya odaklanın.
- Seçeneklerden yola çıkıp yanlışları elemek çoğu zaman en hızlı yoldur.
Nasıl çalışılmalı?
Yeni nesil soru becerisi bir anda kazanılmaz. Haftada birkaç gün, süre tutmadan önce anlayarak, sonra süre tutarak çözmek en sağlıklı yoldur. Çözülemeyen soruların çözümünü okuduktan sonra, birkaç gün sonra aynı soruyu tekrar çözmeyi deneyin.
Okuma hızı ve anlama becerisi de doğrudan etkilidir. Bu konuda paragraf soruları yazımız matematik ve fen için de faydalı olacaktır.
